چند نکته پیرامون کتاب روان شناسی تیپ های شخصیتی نه گانه
ترجمه و تألیف دکتر پروین دقیقیان

باید یادآوری کنم که یک رونوشت از این نکته ها به رایانامه ی نویسنده فرستاده شده است. هر گونه پاسخی از ایشان به آگاهی خوانندگان گرامی خواهد رسید:
1. به گمانم تلفظ درست Enneagram "انیاگرام" است. در برگردان "کار گرجیف" و برگردان کتاب ریزو "انیگرام"، در نوشته ی ایشان "اینیاگرام" (البته ایشان در کتاب گرجی اف، آن را به رمز برگردانده اند؟!- رویه ی 150)، در برگردان کتاب واگنر "اینگرام"، در برگردان کتاب پالمر، "اناگرام" آمده است و تنها در برگردان کتاب دانیلز و پرایس به ریخت "انیاگرام" نگاشته شده است!
2. ایشان نام کتاب یا کتاب ها یا گرفتگاه های (مآخذ) اصلی را ذکر نکرده اند: تا آن جا که می دانم ایشان دست کم از اینترنت، ریچارد ریزو (خصوصیات شخصیت خود را کشف کنید) و کار گرجیف (نوشته ی کاتلین ریوردن اسپیت) بهره برده اند ولی بی آن که گرفتگاه و مطلب گرفته شده را ذکر کنند!
3. در رویه ی 14 کتاب، ذن بودیسم در ردیف طالع بینی، فال گیری و "پدیده های رنگارنگ دیگر" قرار گرفته است که جای بسی شگفتی است!: حتا در روان شناسی ترادادی (سنتی) نیز بزرگانی مانند کارن هورنای و اریک فروم به ذن توجه ویژه ای مبذول کرده اند.
4. از میان هشت نظریه ی شخصیت، تنها به نظریه ی روان کاوی (رویه ی23) اشاره شده است. در حالی که تقسیم بندی تیپ های شخصیتی بر اساس روابط اجتماعی (رویه ی 61)، هورنایی است تا فرویدی که به آن خواهم پرداخت.
5. مثابه در رویه ی 30 به اشتباه "مشابه" درج گردیده است.
6. در همان رویه و سطر پایانی نوشته اند: "به زبان روانشناسی، همه دارای نهاد پاک و سالم هستند." دست کم می دانیم که در نظریه ی روان کاوی که ایشان مطرح فرموده اند چنین نگاهی به نهاد انسان وجود ندارد. رویکردهای دیگر یا ساکت اند یا ممتنع. تنها در رویکرد انسان گرا- هستی گرا چنین نگاهی به انسان وجود دارد که به آن زبان روان شناسی نمی توان گفت!
7. در ادامه ی همان جمله و در رویه ی30 و31 سطر نخست ترکیب "هستی وجود" آمده که کاملاً نادرست است.
8. در رویه ی 35 سطر 12 فرموده اند که گرجی اف کتاب ندارد ("شخص گرجی اف آثار چندانی از قبیل کتاب، نوشته و یا چیز دیگریبه جای نگذاشته است") و این در حالی است که ایشان نویسنده ی کتابی درباره ی معرفی گرجی اف از نشر دانژه هستند؟! و هم چنین گرجیف نویسنده ی سه کتاب است: قصه های بلز باب برای نوه اش، دیدار با مردان برجسته و زندگی تنها آن هنگام راستین است که من هستم.
9. در رویه ی 36 نام "نارانحو" به نادرست "ناراوو" نگاشته شده است! (کلودیو نارانحو یکی از بزرگان دبستان روان شناسی گشتالت است.)
10. در رویه ی 54 سطر یکی مانده به آخر "می خواهد" به نادرست "می خواهند" آمده است.
11. هورنای این گونه نظریه پردازی کرد که کودکان به خاطر وابستگی هیجانی و جسمانی به بزرگسالان- که توان ارزانی داشتن یا دریغ کردن عشق را دارند- اضطرابی بنیادین را شکل می دهند. اضطراب بنیادین به دشمنی بنیادین می انجامد، پاسخی هیجانی که کودکان برای به دست آوردن عشق و پشتیبانی پدر و مادر باید آن را سرکوب کنند. برای پیکار با این احساس شدید اضطراب و خصومت و به دست آوردن احساس امنیت، کودکان شیوه هایی مقابله ای را شکل می دهند که جزیی از شخصیت آنان می گردد. هورنای سه شیوه ی مقابله ی اصلی را شناسایی کرد: حرکت به سوی دیگران، حرکت علیه دیگران و دور شدن از دیگران.

همان گونه که در نکته ی شماره سه هم آمد. این تقسیم بندی (بر اساس روابط اجتماعی) هورنایی است نه فرویدی که توضیحی در این باره ذکر نشده است.
12. در رویه ی 64، از خوش بینی و شایستگی به عنوان مکانیزم دفاعی نام برده شده است که نیازمند ذکر مدرک است چرا که این دو از سازو کارهای دفاعی نیستند!
ادامه دارد....