
مراقبه (چرایی گزینش مراقبه برای برابر نهاد مدی تیشن در کتاب بادهای مخالف،
گفت و گوی کارلوس کاستـاندا و بابا موکتاناندا گفته ام ، اما من در ایـن سلسله
نوشتارها هر دو را به کار خواهم برد و خودم را مقید به کــاربـرد بـرابر نهاـد آن نخواهم
کرد ) که روزگاری پرده نشین غارها و صوامع بود و امروز با جلوه گری در عنوان هزاران
کتـاب ، مقـالـه ، پـایـان نـامه ، لوح فشرده و همایش شاهد بازاری است ، فنی بس
کـهـن بـرای دست کـاری هشیـاری است (بـرای تعـریف هشیاری لطفاـ به کتـاب روان
شناسی عمومی ماننـد روان شناسی عمومی از نظریه تا کـاربرد نوشتـه ی هافمن و
همکـاران مـراجـعـه بفـرمایید ) البته آثار مـراقـبـه تنها به کارکردهای روان شناختی آن
کرانمند نیست . آثار تن کارشناختی و اجتماعی بسیاری هـم بر مراقبه مترتب است
(پر دامنـه تـریـن پـژوهش هـا روی آثـار روان شنــاختـی ، تـن کارشناختی و اجتماعی
مـراقبـه در ۵ مجـلـد بــه دست کـارورزان تـی. ام - گـونه ای مـدی تیشـن در دانشگـاه
مـاهـاریشـی کـه بنـیـان گـذار ایـن فـن است گـرد آوری و به چـاپ رسیـده است ) . از
هنگامی که روان شنـاسـان و زیست شناسان کارکردهای مراقبه را وازدند و ناخستو
شدنـد چنـدی نمی گـذرد ، ولی اینـک به یمـن پـژوهش هـای بسیـار مـراقبه به عنوان
روشی سودمنـد بـرای رشد فــردی و فــرافـردی و حتـا فنـی بـرای بهبود بسیاری از نا
بسامانی های روانی به کار گرفته می شود . چندان که بسیاری از نویسندگـان به نام
کتـاب هـای روان شنـاسـی عمـومی و مرضی مانند : هیلگارد ، اسپنسرا ، روزنهان ،
سلیگمن ، کاپلان و سادوک و بسیــاری دیگــر بخشی را و بـرخـی از پزشکاـن و روان
درمــانگــران مانـنـد : لشـان ، رام داس ، هـویـت ، کـریـنـگتون ، بـوریسنـکـو و بنسون
کتـاب هـایـی را به آن اختــصاص داده انــد . از دهـه ی ۱۹۶۰ هـم کـه روان شنـاسـی
فــرافـردی پا گـرفت ، روان شنـاسـان ایـن در سـر رشتـه مطالعه ی مدی تیشن و آثار
فرافردی آن را کـانون بررسی های شان کرده اند و تــرازهای فرافردی آن را می کاوند
که در بخش روان شناسی فرافردی همین وبلاگ به آن خواهم پرداخت .
برخي از جنبه هاى موضوعى مدى تيشن كه با تحقيق هاى متنوع پژوهشگران ( كرنيگتون ، 1987 ، جانسون ، 1982 ، نارانجو و ارنشتاين ، 1971 ، شاپيرو و والش ، 1984 والش ، 1980 ، وست ، 1987 ) به اثبات رسيده است عبارت اند از :
الف ) افزايش آگاهى از فرايند هاى روان شناختى و تن كار شناختى و مهار خود خواسته ى آن ها .
ب ) تاثير روانى – تن كارشناختي و روان كاوانه .
ج ) ايجاد دگرگونى هايى در جنبه هايى از كاركرد ذهنى و شخصيتى .
د ) ايجاد دگرگونى هايى در رفتارهاى ميان فردى و اجتماعى .
از اين پس ، هر نوبت ، در كنار پرداختن به تاريخچه ، فنون و كاركردهاى مراقبه بخش كوتاهي هم به بررسى و شناسانيدن كتاب هايى در اين زمينه ويژه مى گردانم . چرا كه در اين آشفته بازار فروش و چاپ كتاب هاي مردم پسند ِ روان شناسى و مدى تيشن حتماً بايد عيار نقد را براى شناخت سره از ناسره به كار بست .