برای نوبت سوم ، در نظر دارم کتاب مدی تیشن نوشته ی کریشنا مورتی را معرفی و بررسی کنم . این کتاب با برگردان حبیب الله صیقلی به چاپ رسیده است . صیقلی پیشتر کتاب حقیقت و واقعیت را هم از کریشنا مورتی به پارسی برگردانده بود.
جیدو کریشنا مورتی به سال 1896 در خانواده ای از برهمنان در جنوب سرزمین پهناور هند دیده به جهان گشود . از نوجوانی در اروپا به فراگیری دانش پرداخت . او از سال 1929 به بعد به جد به سیر آفاق و انفس پرداخت و مجالس بسیاری گفت . بزرگانی چند مانند : دیوید بوهم پای درس وی نشستند . بوروس لی ، اسطوره جهان ورزش های رزمی ، دل در گرو فلسفه ی او داشت و شعر های سهراب سپهری را می توان ترجمه فارسی و بی شک بسیار زیبای اندیشه های مورتی دانست . کتاب های زیادی از او مانند : ضرورت تغییر ، برای جوانان ، اولین و آخرین رهایی ، رهایی از دانستگی ، تار و پود اندیشه و ... به فارسی برگردان شده است .
چکیده ی آموزه های اش خود شناسی و آزاد شدن از بند های درونی است . اینک برگی از این کتاب :
" مدی تیشن کار سختی است . عالی ترین شکل نظم را می طلبد – تطبیق یافتن با قواعدی خاص نیست ، تقلید نیست ، اطاعت کردن نیست – بلکه انضباطی است که از آگاهی و بیداری مدام سرچشمه می گیرد نه تنها در احوال بیرونی بلکه در احوال درونی خویش . بنابراین مدی تیشن حرکتی در انزوا نیست بلکه عملی است به همراه زندگی روزانه . نیاز به بودن با دیگران است ، هوشیاری و تاثیر پذیری را می طلبد . بدون برقراری یک زندگی صالح ، مدی تین وسیله ای می شود برای گریز از خود که در نتیجه هیچ ارزشی نخواهد داشت . داشتن یک زندگی صالح به معنای درست پیروی کردن از اخلاق اجتماعی نیست ، بل که رهایی از رشک و حسد ، حرص و آز و قدرت طلبی است – که جملگی مولد عداوت و دشمنی است . رهایی از آنها با نیروی اراده صورت نمی گیرد بلکه با آگاهی و بیداری و از طریق خودشناسی انجام می پذیرد . مدی تیشن بدون شناخت و معرفت به خویشتن مبدل به غلیان و جوشش احساسات عاطفی و هیجانی می گردد ، در نتیجه کاری است بسیار حقیر و کم اهمیت . همیشه در پی تجربیات عمیق و بزرگ و متعالی تر بودن ، خود نوعی گریز از واقعیات عینی و ملموس از ‹‹ آنچه هست ›› یعنی گریز از خویشتن خویش و ذهن شرطی است که بیدار است ، هشیار است ، رها است چرا باید نیاز به تجربه داشته باشد "
متاسفانه اصل کتاب در دستم نبود تا با این برگردان بسنجم . ولی فکر می کنم اگر هم چنین کتابی وجود داشته باشد که در شناسنامه ی ان با عنوان Meditations معرفی شده است ، خلاصه ای از کتاب تنها رستاخیز است . صلاحیت مورتی در ابراز نظر درباره ی مدی تیشن بر همگان روشن است . نوع مدی تیشن که او از آن سخن می گوید از نوع توجهی ( پذیرا یا باز ) است .
علاقه مندان می توانند به کتاب روان شناسی فرافردی من مراجعه نمایند .

برای این نوبت ، بررسی کتاب چگونه مدی تیشن کنیم ؟ راهنمایی برای خودیابی نوشته ی لارنش لشان را در نظر گرفته ام . دکتر لشان مدارکی از کالج ویلیام و ماری ، دانشگاه نبراسکا و دانشگاه شیکاگو دارد . او به عنوان روان درمان گر تجربی در بیمارستان ترافاگار و به عنوان رییس بخش روان شناسی موسسه ی زیست شناسی کاربردی و سخن ران پژوهش گر مشغول به خدمت است . او مطالعاتی طولانی درباره ی فراروان شناسی دارد . از او ده ها عنوان مقاله در نشریات روان شناسی و روان پزشکی مانند نشریه روان شناسی فرافردی به چاپ رسیده است . این کتاب از او در سال 1974به نگارش در آمده است و یک بار در سال 1371 به دست خانم نسرین مجیدی و دیگر بار یک سال بعد به همت خانم پریچهر فرجادی جامه ی پارسی پوشیده است . خرده های بسیاری بر برگردان خانم مجیدی وارد است . نام کتاب ، اشتباه گرفتن نام پی گفتار نویس (ادگار جکسون) با نام نویسنده ، ضبط نادرست نام ها و بسیاری دیگر . روی هم رفته برگردان خانم پریچهر فرجادی با آن که خالی از اشکال نیست ولی برگردان مناسب تر و سنجیده تری است . اینک بخشی از کتاب :
" چند سال پیش ، من در یک کنفرانس کوچک علمی شرکت کرده بودم که تمام دانشمندان شرکت کننده در آن هر روز تمرین مدی تیشن می کردند . اواخر روز چهارم بود و در تمام آن چهار روز هر یک از آنها مفصلا توضیح داده بودند چگونه مدی تیت می کنند . در این وقت من آنها را در برابر این سؤال قرار دادم . چرا مدی تیت می کنید ؟ اعضا ء مختلف گروه جواب های متفاوتی دادند و همه ی ما می دانستیم ارضاء کننده نیستند و پاسخ واقعی به این سؤال داده نشده است . بالاخره یکی از آنها گفت <مثل رسیدن به خانه است > و بعد از این جواب سکوت برقرار شد و یکی یکی اعضاء دیگر سرشان را به علامت تصدیق تکان دادند ".
در ادبيات روان شناختي معاصر مراقبه به عنوان اصطلاحي گسترده و عام به كار رفته است كه به همه ی تمرین های روحی رایج در سنت هایی مانند بوداگروی ، هندوگرایی، مسیحیت ، کابالای یهود ، اسلام و تائو گرایی و غیره اشاره می کند . به علاوه ، برای اشاره به بسیاری از شیوه ها و فنون روحی دیگر هم به کار می رود که پژوهش گران معمول داشته اند ، برای نمونه ، مراقبه استاندارد شده ی بالینی . در نتیجه اصطلاح "واژه ای توده ای" است و تحت لوای این نام شماری از "فنون و مقاصد متفاوت" طبقه بندی شده اند (کرینگتون ، 1987).
مدی تیشن یکی از درمان های پیشرفته امروزی به شمار می رود که به طور وسیعی تحت عنوان " طب ذهنی – بدنی " طبقه بندی می گردد .
طبق نظر دکتر "جون بوریسنکو " – یکی از پیشگامان عرصه پزشکی ذهن و بدن – در یک نگاه کلی می توان مدی تیشن را چنین تعریف کرد : <هر عملی که توجه را به طور خوشایندی در لحظه حال نگه دارد > . گر چه این تعریف چندان کاملی نیست اما نشان می دهد هنگامی که ذهن آرام و متوجه زمان حال است نه مشغول واکنش به خاطرات گذشته و نه درگیر با نقشه های آینده ، دو علت اصلی استرس از ذهن پاک می شود (نیک بین و حاتمی منزه ، 1381) . از نظر جون بوریسنکو مدی تیشن به طور کلی باعث حرکت و پرواز فکر می شود . مدی تیشن از چشم انداز روانی – تن کارشناختی ، در این برحه از زمان و مکان ، خودسامانی ارادی توجه ، در خدمت خود پرسی است (میشن و همکاران ، 1995) . بیش تر تشریح های مدی تیشن با اصطلاح های رفتاری بیان شده (کریون ، 1989) ، و در برگیرنده ی اجزاء زیر است :

1 . وارهیدگی
2 . تمرکز
3 . حالت دیگر گون هشیاری
4 . تعلیق فرایندهای اندیشه ی منطقی
و 5 . نگهداری حالت خود نگری
مدی تیشن را می توان با شماری از روش های گوناگون ، فلسفی و کاربردی تشریح کرد . واژه نامه ی وبستر مدی تیشن را " تعمق روحی " تعریف می کند . به نظر می رسد که در کاربردهای گسترده تر امروزی خود به این معانی است (کوکوژکا ، 1990) : تجربه ی خویشتن ، خوشکوفایی ، و در شماری از سنت های مذهبی ، تمرینی ویژه برای برای رسیدن به کشف حقیقت غایی .
مدی تیشن به رویا پردازی ، هیپنوتیزم (فروم ، 1975) ، نیایش ، پسخوراند عصبی و قلبی -عروقی ، آموزش خودزا و فنون وارهیدگی مربوط ولی از آن ها متمایز است (کوکوژکا ،1994). مدی تیشن در پافشاری اش بر حفظ بیداری ، و آماج های پس زمینه ای شناختی / فلسفی آن در گسترش خودآگاهی و احساس افزایش یافته ای از یکپارچه گی و همبسته گی از دیگر تمرین ها و فنون مجزا ست (اسنیت ، 1998).
من تعاریف بسیار دیگری را هم در پایان نامه ام گرد آورده ام که شاید در فرصت های دیگری همه را یک کاسه کنم و به شکلی تازه تر ارائه نمایم . .